Тіркелу
   Резидент РК
   Сгенерировать пароль
Пароль прийдет на указанный Email адрес
Алға
Кері қарай
Тіркелу
 

Возможности после регистрации:

Сможете задавать вопросы руководителям госорганизаций и получать на них ответы, получите доступ к документам для скачивания.


Сможете пользоваться дополнительными сервисами: участвовать в онлайн-конференциях, читать блоги, оставлять отзывы к госуслугам и оценивать качество их оказания.


В случае подписки на новости, получите информацию о всех событиях на свой E-mail.

По вопросам работы интернет - ресурса просим обращаться по телефону: 8 (7292) 42-83-32
Жеке кабинет

Жұмыспен қамту және әлеуметтік бағдарламалар басқармасы

Ресми интернет - ресурсы

Жүйені жаңғырту – уақыт талабынан туындаған қажеттіліқ

29.01.2016

Жүйені жаңғырту – уақыт талабынан туындаған қажеттілік

Халықтың әл-ауқатын жақсартуға негіз болатын әлеуметтік бағдарламаларға басты назар аудару – Елбасының Қазақстан халқына арнайтын жыл сайынғы жолдауларының өзегіне айналды.

1998 жылы әлеуметтік қамсыздандыру жүйесіне қатысты халықаралық тәжірибеге сүйене отырып жасалған Қазақстан Республикасындағы зейнетақы жүйесін реформалау нәтижесінде көп деңгейлі зейнетақымен қамту жүйесі құрылып, ол әлі күнге дейін жұмыс істеуде. Әлеуметтік-экономикалық даму үрдісін тұрақты жалғастырудың нәтижесінде зейнетақы бағдарламаларын қаржыландыру көлемі де, төлемдердің мөлшері де жыл сайын өсіріліп келеді.

Он төрт жылдың ішінде (1998 – 2012) зейнетақының ең төменгі мөлшері 11 есе (2440-тан 26211 теңгеге дейін), орташа зейнетақы 10 есе (23964-тен 38765 теңгеге дейін), ең жоғарғы мөлшері 7 есе (7256-дан 56047 теңгеге дейін) өсірілді.

Енгізілген зейнетақыны жинақтау жүйесі жұмысы жолға қойылып, іс жүзінде тәжірибеден өтті. 2013 жылдың 1 қаңтарына жинақталған зейнетақы қорының жалпы жиынтығы 3 183,2 млрд теңгеге жетті. Сонымен қатар орташа зейнетақы мөлшері (базалық зейнетақы төлемімен қоса) 41912 теңгені құрады немесе жалпы экономика бойынша бір жұмыскердің орташа айлық жалақысының 40%-нан асып түсті.

Жалпы келешекте ынтымақтасу жүйесінен төленетін зейнетақылардың мөлшері оның қысқаруына байланысты (азаматтардың 01.01 1998 жылға дейінгі жинақталған еңбек өтілі азаяды) біртіндеп кеми береді. Алдын ала болжам бойынша азайған мөлшерді жинақтаушы зейнетақы қорлары қаражатынан төлеу арқылы өтеу көзделген. Алайда, жинақтаушы зейнетақы жүйесі ғұмырының шартты түрде ұзаққа созылмауы және оның тиімділігінің төмендігі зейнетақымен қамсыздандыру бойынша қолайлы деңгейді қамтамасыз ете алмады.

Осындай жағдайларды ескере келіп, Мемлекет басшысы өзінің 2012 жылғы «Әлеуметтік-экономикалық жаңғырту – Қазақстан дамуының басты бағыты» атты Қазақстан халқына Жолдауы мен 2013 жылдың 23-қаңтарында ҚР Үкіметінің кеңейтілген мәжілісінде сөйлеген сөзінде ҚР Үкіметі мен ҚР Ұлттық банкіне зейнетақы жинақтау жүйесін одан әрі жетілдіру шараларын қарастырып көруді тапсырған.

Жүйені жетілдіру көп деңгейлі зейнетақымен қамсыздандыру жүйесін сақтай отырып жүзеге асырылатын болады.

Зейнетақымен қамсыздандыру мәселесінің ерекшелігі сол, ол баршаға және әркімге де: қазіргі зейнеткерге де, оған жету үшін әлі де еңбек етуі тиіс адамдарға да, ерлер мен әйелдерге, жұмыс істейтіндер мен істемейтіндерге т.б. тиісті.

Жағдайды жаңаша қарастыру өзін-өзі жұмыспен қамтыған тұрғындарға, әйелдерге, зиянды және ауыр жағдайда жұмыс істейтін адамдарға және жинақтаушы зейнетақы жүйесіне қатысушыларға бөлек жасақталады.

Зейнетақы жүйесін жаңғырту, тұтастай алғанда жүйенің тиімділігі мен ашықтығына, қолжетімділігіне, барлық санаттағы азаматтардың әлеуметтік қамсыздандырылуын қамтамасыз етуге мүмкіндік береді.

Осы саланы жаңғыртудың мақсаты – азаматтардың зейнетақы төлемдері, бұрынғы алып келген кірістері мен өсіп бара жатқан тұрмыс деңгейіне сәйкестігін, сондай-ақ зейнетақы жүйесінің қаржылай жағынан сенімділігін қамтамасыз ету.

Өндірістің айрықша жағдайында жұмыс істейтіндерге міндетті кәсіби зейнетақы жарналарын енгізу, халықты жинақтаушы зейнетақы жүйесімен қамту аумағын кеңейту, зейнетақымен қамсыздандырудың ең төменгі кепілді жүйесін өзгерту, зейнетақы жасын біріздендіру сияқты түрлі шаралар зейнетақы жүйесін нығайтуға, халықтың әл-ауқатын жақсартуға бағытталған.

Мемлекетіміз де, әрбіріміз де бүгінгі заманның талабына сай өмір сүру үшін бұл іске аса жауапкершілікпен қарауымыз керек.

Қазірдің өзінде Қазақстан Республикасы тұрғындарының 17%-ының ынтымақтасу жүйесі бойынша жеткілікті зейнеткерлік өтілі жоқ болса, 2015 жылға қарай әйелдердің 50%-ы оған қатысуға мүмкіндік беретін өтілге ие бола алмайтын деңгейге жетеді. Әйелдердің жинақтаушы зейнетақы жүйесіне қатысуы бойынша салыстырмалы түрде өтілінің төмендігі, сондай-ақ жалақы төлеудегі гендерлік айырмашылығы нәзік жандылардың жинақтаған зейнетақы қорларының ерлерге қарағанда төмендігі негізгі себеп болып отыр.

Егер, дәл уақытында тиісті шаралары алынбаса, онда келешекте азаматтар зейнетақы төлемдерін алмайтын болып, халықтың мүжәлсіз бөлегінің қатарын көбейтеді.

Сонымен байланысты өзін-өзі жұмыспен қамтитын тұрғындардың жұмыс істейтіндігі мен кірісін қағаз жүзінде есепке алу және олардың ең төменгі зейнетақымен қамтылу кепілдігін күшейту арқылы зейнетақы жүйесіне қатысуын ынталандыру бойынша кешенді шаралар қолдану жоспарланып отыр.

Түйіндеп айтқанда, Қазақстанның әрбір азаматы ертеңгі күні кедейшіліктің зардабын тартпау үшін зейнетақымен қамсыздандыру жүйесін қазірден бастап жаңғырту қажет. Бұған уақыт талабынан туындаған қажеттілік деп қараған дұрыс.

Ақпарат көзі:"Маңғыстау" газеті. Г.Қалмұратова, облыстық жұмыспен қамтуды үйлестіру және әлеуметтік бағдарламалар басқармасының бастығы.

24-04-2013 ● 1602


Социальная реклама

Ақпараттық ресурстар
ҚР электронды үкіметі http://www.egov.kz
ҚР Үкіметі http://government.kz
Орталық атқарушы және мемлекеттік органдар http://government.kz/structure/org
ҚР Президентінің ресми сайты http://www.akorda.kz
ҚР Президентінің дербес парақшасы http://personal.akorda.kz
ҚР электронды лицензиялау http://elicense.kz
ҚР мемлекеттік сатып-алулары http://www.goszakup.gov.kz
ҚР Премьер-министрінің ресми сайты http://www.primeminister.kz/
ҚР ақпараттық-құқықтық және заңдық анықтамалық жүйесі http://www.zakon.kz
ҚР еңбек және халықты әлеуметтік қорғау министрлігі http://www.enbek.gov.kz